Kabul edilebilir benzerlik oranı nedir?
Son güncelleme:
Pek çok Türk yazar hangi benzerlik yüzdesinin "güvenli" olduğunu sormaktadır. Bu araçları geliştiren ve öğreten kuruluşların dürüst yanıtı, tek bir yüzdenin güvenli sayılamayacağıdır. Bu rehber, raporun neyi gösterdiğini, tek başına bir sayının bir olguya neden karar veremeyeceğini ve metninizi nasıl hazırlayacağınızı açıklamaktadır.
Benzerlik raporu neyi gösterir?
Crossref tarafından hazırlanan Similarity Check belgelerine göre benzerlik skoru, bir belgedeki sözcüklerin kontrol için seçilen veri havuzlarıyla eşleşen kısmının oranıdır. Kaynakça listesinin veya alıntı yapılan metnin çıkarılması gibi dışlama ayarları hangi eşleşmelerin sayılacağını değiştirir ve bir dışlama uygulandığında skor yeniden hesaplanır.
Aynı rehber, yazarların sıklıkla gözden kaçırdığı bir noktayı vurgulamaktadır: eşleşme, bir insanın inceleme yapması için bir uyarıdır; usulsüzlüğün kanıtı değildir. Yüksek düzeyde örtüşme, kaynaklara doğru biçimde atıf yapan ve alıntı yapan bir makaleden de kaynaklanabilir.
Dergi raporu nasıl değerlendirir? (derginin politika sayfasından)
Dergiler kendi yaklaşımlarını belirler; bu nedenle makalenizi göndermeden önce derginin kendi politika sayfasındaki intihal veya benzerlik bölümünü okuyunuz; bu rehber bir derginin kuralını belirtemez. Kamuya açık yönergelerin üzerinde uzlaştığı nokta ise raporun nasıl okunması gerektiğidir:
- Crossref yönergesi kabul edilebilir bir eşik belirlememekte ve makaleler çalışmaların yalnızca bir skora dayanılarak otomatik olarak reddedilmemesini önermektedir.
- Editörlerin ve hakemlerin, olağan değerlendirme sürecinin bir parçası olarak her eşleşmenin kabul edilebilir olup olmadığına karar vermeleri beklenir.
- Yazarların kendi ön baskı ile örtüşme beklenen bir durumdur ve kendi başına bir sorun oluşturmaz; buna karşılık farklı yazarlara ait bir ön baskı ile örtüşme incelenmeyi gerektirebilir.
Dolayısıyla düşük bir sayı bir makalenin temiz olduğunu kanıtlamaz (dizinlenmemiş bir kaynaktan kopyalanan tek bir paragraf raporda görünmeyebilir); yüksek bir sayı da makalenin kopyalandığını kanıtlamaz.
Metin geri dönüşümü ve kendi kendine intihal
COPE, bir yazarın kendi önceki yayınlarından bazı bölümlerin yeni bir yayında yeniden ortaya çıktığı durumlar için "metin geri dönüşümü" ("kendi kendine intihal" olarak da adlandırılır) terimini kullanmaktadır. COPE yönergesi, editörlerden her olguyu ayrı ayrı değerlendirmelerini ve yalnızca bir yüzdeye dayanmamalarını istemektedir.
- Yöntem bölümleri: Standart bir teknik ancak sınırlı sayıda biçimde doğru olarak anlatılabileceğinden örtüşmeden kaçınmak çoğu zaman güçtür. Yazarlar bu konuda açık davrandığında ve önceki tanıma atıf yaptığında editörler benzer ifadeleri kabul edebilir.
- Giriş: Yeniden kullanılan arka plan bilgisi, yeniden kullanılan hipotezlere, tartışmaya veya sonuçlara kıyasla daha az ciddi kabul edilir.
- Verilerin veya bulguların çoğaltılması ayrı ve daha ciddi bir konudur; mükerrer yayın olarak ele alınır.
COPE yazarlara yönelik önerisi kısadır: önceki yayınlarınıza atıf yapınız, her türlü örtüşme konusunda açık olunuz, yöntem tanımı olmayan metni yeniden yazınız ve verileri, bulguları veya tartışmayı çoğaltmayınız. Makaleye dönüştürdüğünüz bir tez veya kongre özet için de aynısı geçerlidir; bunu üst yazı belirtiniz.
Göndermeden önce
- Metni, başkasının paragrafını düzenleyerek değil, notlarınızdan yola çıkarak kendi cümlelerinizle yazın. Yabancı dildeki bir kaynağı cümle cümle çevirmek de kopyalamadır.
- Her alıntıyı, kısa olsa bile, tırnak içine alın ve kaynak gösterin.
- Tez, ön baskı ve kongre özet dahil olmak üzere kendi önceki çalışmalarınızı kaynak gösterin ve bunları editöre bildirin.
- Kurumunuz size bir benzerlik raporu sunuyorsa yalnızca toplam orana değil, tek tek eşleşmelere de bakın. Hangi eşleşmelerin kaynakça listesinden, standart yöntem ifadelerinden ya da yaygın kalıplardan kaynaklandığını not edin.
- Bir eşleşme başka bir kaynakla gerçek bir örtüşmeyi gösteriyorsa metni yeniden yazın; oranı düşürmek için yalnızca eş anlamlı sözcükler kullanmakla yetinmeyin.
- Raporu saklayın; editör bir eşleşmeyi sorarsa kısa ve dürüst bir açıklama yardımcı olur.